CHI TIẾT THÔNG TIN

Thông báo khí tượng nông nghiệp tháng 9 năm 2019 (12-12-2019)

 ẢNH HƯỞNG CỦA ĐIỀU KIỆN KHÍ TƯỢNG ĐỐI VỚI SẢN XUẤT NÔNG NGHIỆP TRONG THÁNG IX/2019

Điều kiện  khí  tượng nông nghiệp trong  tháng  IX/2019  ở  nhiều  vùng  của nước ta tương đối thuận lợi cho sản xuất nông nghiệp do nền nhiệt cao, số giờ nắng xấp xỉ hoặc dao động xung quanh  giá trị  TBNN, lượng mưa và số ngày mưa ở hầu hết các khu vực trong cả nước đều cao, phân bố đều trong tháng tạo điều kiện cho cây trồng sinh trưởng và phát triển.

Trong tháng các địa phương miền Bắc bắt đầu thu hoạch trà lúa mùa sớm, tập  trung  chăm  sóc,  phòng  trừ  sâu  bệnh,  bảo  vệ  lúa  và  các  cây  rau,  màu  vụ mùa/hè thu;  các địa phương  miền  Nam tập trung thu hoạch nhanh gọn lúa hè thu, tiếp tục gieo cấy lúa thu đông/mùa và gieo trồng rau, màu cây công nghiệp ngắn ngày vụ hè thu/mùa

Thiên tai xảy ra trong tháng IX/2019 chủ yếu chủ yếu là bão, mưa lớn, lũ quét, ngập lụt, lốc xoáy và sạt lở đất tại một số địa phương làm   24,8 nghìn ha lúa và hơn 4 nghìn ha hoa màu bị hư hỏng.

Các địa phương bị thiệt hại nhiều do thiên tai trong 9 tháng gồm Hà Giang, Yên Bái; Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị. Cụ thể:

- Tại Nghệ An: 3.041ha lúa và hoa màu bị ngập và hư hại

- Tại Hà Tĩnh đã làm 1.991 ha lúa, 269,5 ha hoa màu bị ngập úng, 1.330 ha bưởi chuẩn bị thu hoạch bị hư hại

- Tại hai huyện Quảng Ninh, Lệ Thủy tỉnh Quảng Bình, nước lũ dâng cao khiến 27 ha lúa hè thu, hàng trăm ha hoa màu bị ngập úng, hư hỏng

- Tại Quảng Trị: Mưa lũ làm 4.500 ha lúa vụ hè thu 2019 chưa thu hoạch bị ngập, trong  đó  có  1.700  ha  bị  ngập  nặng,  lúa  đổ  giữa  đồng, tập  trung  tại  các huyện Vĩnh Linh, Gio Linh và Cam Lộ; ngoài lúa có 50 ha lạc bị ngâm nước.

- Tại Lâm Đồng: có dông, lốc và mưa kéo dài trên diện rộng gây ngập lụt cục bộ tại nhiều địa phương.

- Tại Hà Giang: 1000 ha lúa và hoa màu bị hư hỏng

- Tại Yên Bái 700 nghìn ha lúa và hoa màu bị hư hỏng

- Thanh Hóa 11600 ha lúa và 2900 ha hoa màu bị hư hỏng

1. Đối với cây lúa

- Lúa Đông Xuân: Vụ lúa đông xuân năm nay mặc dù diện tích gieo trồng tăng nhưng do ảnh hưởng của thời tiết nắng nóng kéo dài trong giai đoạn lúa sinh trưởng dẫn đến năng suất và sản lượng toàn vụ giảm. Theo báo cáo của các địa phương, diện tích gieo cấy lúa đông xuân cả nước đạt 3.123,9 nghìn ha, tăng 21,8  nghìn  ha  so  với  vụ  đông  xuân  trước;  năng  suất  đạt  65,5  tạ/ha,  giảm  0,9 tạ/ha; sản lượng toàn vụ đạt 20,5 triệu tấn, giảm 133,1 nghìn tấn.

-  Lúa  mùa:  Tính  đến  cuối  tháng  9/2019, diện  tích  gieo  cấy lúa  mùa  cả nước  đạt  1.558,1  nghìn  ha,  bằng  96,5%  cùng  kỳ  năm  trước,  trong  đó  các  địa phương phía Bắc đạt 1.075,9 nghìn ha, bằng 97,4%. Diện tích gieo cấy lúa mùa miền Bắc năm nay đạt thấp, trong đó vùng Đồng bằng sông Hồng đạt 497 nghìn ha, giảm 19,6 nghìn ha so với vụ mùa năm trước. Đến nay trà lúa mùa sớm ở miền Bắc đang trong giai đoạn chắc hạt và chín, đã thu hoạch được 176,5 nghìn ha, bằng 117,2% cùng kỳ năm 2018; năng suất ước tính đạt 50,2 tạ/ha, tăng 0,7 tạ/ha.

Trung du và miền núi phía Bắc đạt 421,5 nghìn ha, giảm 2,6 nghìn ha, lúa nương 1 vụ đã chín và thu hoạch. Bắc Trung Bộ đạt 157,4 nghìn ha, giảm 6,3 nghìn ha. Các địa phương phía Nam đạt 482,2 nghìn ha, bằng 94,5%.

Nguyên nhân diện tích lúa mùa giảm chủ yếu do các địa phương chuyển một phần diện tích trồng lúa sang sử dụng cho mục đích khác.

- Lúa hè thu: Vụ lúa hè thu năm nay cả nước gieo cấy được 2.009,3 nghìn ha, giảm 43,7 nghìn ha so với vụ hè thu năm trước do các địa phương chuyển đổi mục đích sử dụng đất, chuyển đổi cơ cấu cây trồng và chuyển đổi mùa vụ. Khu vực Bắc Trung Bộ, Nam Trung Bộ, Tây nguyên: lúa hè thu/mùa đang trong giai đoạn trỗ, chín và thu hoạch, trong đó vùng Đồng bằng sông Cửu Long đạt 1.569,1 nghìn ha, giảm 35,4 nghìn ha.

Tính đến cuối tháng, các địa phương đã thu hoạch được 1.859 nghìn ha lúa hè thu, chiếm 92,5% diện tích gieo cấy và bằng 98% cùng kỳ năm trước, trong đó vùng Đồng bằng sông Cửu Long thu hoạch 1.431,9 nghìn ha, chiếm 91,3% và bằng 98,4%. Theo báo cáo của các địa phương, năng suất lúa hè thu cả nước năm nay ước tính đạt 54,8 tạ/ha, tăng 0,2 tạ/ha so với vụ hè thu năm 2018, nhưng do diện tích gieo cấy giảm nên sản lượng chung toàn vụ hè thu 2019 ước tính đạt 11 triệu tấn, giảm 197 nghìn tấn, trong đó vùng Đồng bằng  sông Cửu Long đạt 8,7 triệu tấn, giảm 96,6 nghìn tấn. Một số địa phương có diện tích gieo cấy lúa hè thu giảm nhiều: Kiên Giang giảm 14,4 nghìn ha; Tiền Giang giảm 11,9 nghìn ha; Bình Thuận giảm 4,7 nghìn ha; Đồng Tháp giảm 2,3 nghìn ha.

- Lúa thu đông: Đến giữa tháng Chín, vùng Đồng bằng sông Cửu Long gieo cấy được 607,1 nghìn ha lúa thu đông, bằng 104% cùng kỳ năm trước do năm nay nước lũ lên muộn và chậm nên tiến độ xuống giống vụ thu đông năm nay nhanh hơn năm trước. Một số địa phương có diện tích gieo cấy lúa thu đông tăng so với cùng kỳ năm trước: An Giang tăng 25 nghìn ha; Kiên Giang tăng 5 nghìn ha; Long An tăng 2,9 nghìn ha. Hiện tại lúa thu đông vùng Đồng bằng sông Cửu Long đang ở giai đoạn trổ đều và bắt đầu cho thu hoạch.

2. Đối với các loại rau màu và cây lâu năm

Gieo trồng cây hoa màu đạt thấp so với cùng kỳ năm trước do ảnh hưởng của thời tiết và do hiệu quả kinh tế đem lại không cao nên nông dân hạn chế gieo trồng. Tính đến cuối tháng, cả nước gieo trồng được 960,9 nghìn ha ngô, bằng 96,7% cùng kỳ năm trước; 110,6 nghìn ha khoai lang, bằng 98%; 169,7 nghìn ha lạc, bằng 96%; 43,9 nghìn ha đậu tương, bằng 95,4%; 978,7 nghìn ha rau, đậu, bằng 101,7%.

Tổng diện tích cây lâu năm hiện có ước tính đạt 3.519,3 nghìn ha, tăng 2,2%  so  với  cùng  kỳ năm trước,  trong  đó  nhóm cây công  nghiệp  đạt  2.205,5 nghìn ha, nhóm cây ăn quả đạt 1.028 nghìn ha, nhóm cây lấy quả chứa dầu đạt 177,9 nghìn ha, nhóm cây gia vị, dược liệu đạt 49,2 nghìn ha. Sản lượng một số cây công nghiệp lâu năm tăng so với cùng kỳ năm trước: Sản lượng điều ước tính đạt 284,9 nghìn tấn, cao su đạt 823,8 nghìn tấn, hồ tiêu đạt 269,1 nghìn tấn, dừa đạt 1.211,4 nghìn tấn, chè búp đạt 828,1 nghìn tấn. Sản lượng thu hoạch một số cây ăn quả chủ yếu: Sản lượng xoài năm nay đạt 716,8 nghìn tấn, thanh long đạt 788,8 nghìn tấn, cam đạt 472,8 nghìn tấn, bưởi đạt 433,9 nghìn tấn,; chôm chôm đạt 308,2 nghìn tấn, chuối đạt 1.761,5 nghìn tấn, nhãn đạt 485,8 nghìn tấn. Riêng sản lượng vải 9 tháng đạt 255,1 nghìn tấn, giảm 34,4%.

Ở Đồng bằng Bắc Bộ ngô đang trong giai đoạn lá thứ 7, trạng thái sinh trưởng và phát triển khá, đậu tương lá kép thứ 3 trạng thái sinh trưởng và phát triển khá.

Ở Bắc Trung Bộ lạc đang trong giai đoạn hình thành củ, trạng thái sinh trưởng trung bình.

Ở Tây Nguyên và Xuân Lộc cà phê đang trong giai đoạn hình thành quả

và quả chín, trạng thái sinh trưởng từ trung bình đến tốt.

3. Đối với chăn nuôi

Đàn trâu cả nước trong tháng 9/2019 tiếp tục giảm 2,8% so với cùng thời điểm năm 2018. Sản lượng thịt trâu hơi xuất chuồng 9 tháng ước tính đạt 70,5 nghìn tấn. Đàn bò phát triển khá, sản lượng thịt bò hơi xuất chuồng  đạt 264,9 nghìn tấn, sản lượng sữa bò 9 tháng đạt 768,7 nghìn tấn.

Chăn nuôi gia cầm phát triển tốt, ước tính tổng số gia cầm của cả nước tăng 10,5% so với cùng thời điểm năm 2018; sản lượng thịt gia cầm hơi xuất chuồng 9 tháng ước tính đạt 931,4 nghìn tấn; sản lượng trứng gia cầm 9 tháng đạt 9,2 tỷ quả.

Đàn lợn cả nước tính đến tháng 9/2019 giảm 19% so với cùng thời điểm năm 2018; sản lượng thịt lợn hơi xuất chuồng 9 tháng ước tính đạt 2,5 triệu tấn.

Hiện nay, thời tiết đang ở thời điểm giao mùa, mưa nhiều, độ ẩm cao là môi trường thuận lợi để các chủng vi rút tồn tại, phát sinh, người chăn nuôi cần sử dụng các biện pháp để vệ  sinh  chuồng  trại  và  tăng  sức đề kháng  cho đàn  gia cầm, xử lý nhanh chóng khi phát sinh dịch bệnh, tránh nguy cơ lây lan, đề phòng dịch cúm gia cầm quay trở lại. Chăn nuôi lợn vẫn đang đối mặt với nhiều khó khăn do dịch tả lợn châu Phi diễn biến phức tạp trên phạm vi cả nước.

4. Tình hình sâu bệnh

Theo Cục Bảo vệ thực vật tình hình sinh vật gây hại cây lúa trong tháng IX diễn ra như sau:

- Rầy hại lúa: Diện tích nhiễm 1.623 ha, nhiễm nặng 08 ha. Phân bố chủ yếu tại các tỉnh Yên Bái, Hà Nội, Phú Thọ, Kiên Giang, An Giang, Vĩnh Long, Tiền Giang...

- Bệnh đạo ôn

+ Bệnh đạo ôn hại lá: Diện tích nhiễm 5.539 ha, nặng 08 ha. Phân bố chủ yếu tại các tỉnh đồng bằng sông Cửu Long và các tỉnh Duyên Hải nam Trung bộ. Nam.

+ Bệnh đạo ôn cổ bông: Diện tích nhiễm 1.986 ha. Tập trung các tỉnh phía- Bệnh khô vằn: Diện tích nhiễm 49.666 ha. Phân bố chủ yếu tại các tỉnh phía Bắc.

- Bệnh đen lép hạt: Diện tích nhiễm 9.430 ha, nhiễm nặng 210 ha. Phân bố chủ yếu tại các tỉnh phía Nam.

- Bệnh bạc lá: Diện tích nhiễm 11.186 ha, nặng 652 ha. Phân bố ở các tỉnh Thái Bình, Hải Dương, Nam Định, An Giang, Kiên Giang,..

 -  Sâu  cuốn  lá  nhỏ:  Diện  tích  1.926  ha,  nặng  07  ha.  Tập  trung  tại  tỉnh  Kiên Giang, An Giang, Vĩnh Long...

 - Sâu đục thân: DTN 2.108 ha, nặng 91 ha. Phân bố tập trung tại các tỉnh Ninh Bình, Thái Bình, Bắc Giang, Yên Bái…

 - Chuột: Diện tích hại 7.781 ha, nhiễm nặng 714 ha, mất trắng 79 ha. Phân bố ở các tỉnh Thái Bình, Hải Phòng, Hải Dương...

-  OBV: Diện tích hại 6.402 ha. Phân bố ở các tỉnh phía Nam.

- Sâu keo mùa thu : Diện tích nhiễm 6.666 ha, diện tích nhiễm nặng 2.354 ha. Phân bố ở hầu hết các tỉnh trồng ngô trong cả nước. Hại nặng một số tỉnh miền núi phía Bắc và Tây Nguyên.

- Bệnh xoăn lá virus trên cây cà chua, bệnh sưng rễ, bọ nhảy, bệnh mốc sương,sâu tơ, bọ nhảy… gây hại nhẹ đến trung bình.

Chi tiết tại đây: drive.google.com/file/d/1Qc3PRkw2MFsKf81WubPHhLQK8isB_gC9/view